*अंतर्धान..* ओंजळ सुमनांची  अविरत गंधारत, उन्मादून कणकण अज्ञात कोणी अवतरते... किरणांचा सोनप्रवाह पुर्वा प्रसन्न नहाते, क्षणक्षण नवलाईचा उरात कोणी पेरते... फुलांची परडी गच्च दुर परिचित भरते.. विरघळत सुगंधात माळ कोणी माळते.. देह भारुन सुवास  चाहूल कोण देते, अंधारातून प्रकाशात अद्रुष्य तरी दिसते.... ध्यास प्रगाढ फुलांचा शांतता काही बोलते, उमलत्या स्वरुपात नकळत अंतर्धान पावते... ........ अशोक अर्धापुरे, औरंगाबाद...

*अशी पाखरे येती...* ःःःःःःःःःःःः🌹 *पेंग्विन* ःःःःःःःःःःःः🌹 केवळ बर्फाळ प्रदेशात वास्तव्य करणारे पेंग्विन पक्षी अतिशय शांत, स्थितप्रज्ञ असलेली जणू जिवंत मूर्तीच आहे. दक्षिण ध्रुवकडील अंटार्क्टिका परिसरात साधारणपणे पेंग्विन पक्षी आढळून येतात. येथील बर्फावर आपले इवले-इवले पाय बर्फात रोवून सदोदित विहार करीत राहतात. पेंग्विन पक्ष्याच्या एकूण १७ जाती असल्याचे सांगितले गेले आहे. अशा विविध जातीचे पेंग्विन गटागटाने वेगवेगळ्या प्रदेशात आढळून येतात. बर्फाळ प्रदेशात आढळणारे हे पक्षी उपद्रवी नसल्याने पक्षिप्रेमींना त्यांचे मोठे आकर्षण असते. ःःःःःःःःःःःः🌹 *निशिकान्त मायी* विदर्भ/मराठवाडा  मोबाईल 9881152439 ःःःःःःःःःःःः🌹

*अशी पाखरे येती...* ःःःःःःःःःःःः🌹 *आयडर बदक* ःःःःःःःःःःःः🌹 बदकातील एक जात असलेला आयडर बदक साधारणपणे ग्रीनलँड व आईसलँडमधील उत्पत्ती असून ४५ अक्षांशांच्या वरील प्रदेशात पाहावयास मिळतात. सामान्य बदकाच्या दुप्पट मोठे असलेले आयडर बदकांना एकांतवासात राहणे आवडते. विविध प्रकारच्या कालव्यांवर आयडर बदक आपली उपजीविका भागवितात. वाळलेल्या समुद्र लव्हाळ्यांची त्यांची घरटी असून शरीराच्या आतील भागात अंगावरील पर दिसतात. या पंखांचं वैशिष्ट्य म्हणजे ते ऊबदार व हलकी-लवचिक आहेत. आयडर बदकांच्या या पंखांना मोठ्या प्रमाणात मागणी आहे. ःःःःःःःःःःःः🌹 *निशिकान्त मायी* विदर्भ/मराठवाडा  मोबाईल 9881152439 ःःःःःःःःःःःः🌹

अशी पाखरे येती... ःःःःःःःःःःःः🌹 पाकोनी ःःःःःःःःःःःः🌹 भव्य-दिव्य पंख असलेला पाकोनी पक्षी पडिक इमारतीत अंधाºया जागीच राहतात. हे पक्षी आपली घरटी बनविण्यासाठी दगड-मातीचा वापर करीत नाहीत. त्यांची घरटी ही त्यांच्याच तोंडातील लाळेपासून तयार केलेली असतात. त्या अगोदर ते सुयोग्य जागेचा शोध घेतात. त्यानंतर घरट्याच्या आकाराविषयी त्यांच्यातच विचारविमर्ष होतो. अखेर एक जागा निश्चित करून सर्व पाकोनी पक्षी एकत्र येऊन आपआपल्या तोंडातील लाळेचा वापर करून घरटं बनवितात. हीच पाकोनीची विशेषता असावी. नर आणि मादी पाकोनीत आमरण संबंध राहतात. हिवाळ्यातील थंडी असह्य झाल्याने ते दूरवरच्या प्रदेशात स्थलांतर करतात. म्हणूनच त्यांना ‘दूरदेशाचे अभ्यासार्थी’ असेही म्हणतात. आपले खाद्य शोधण्यासाठी ते कधी कधी सात-आठ मैल दूरही निघून जातात. दरतासी ६५ ते १४५ किमी वेगाने त्यांची उडण्याची क्षमता असते. उडत उडतच आकाशात किड्यांची हवाई शिकार करून स्वत:ही खातात अन् सोबतच्या आपल्या लेकरांनाही भरवतात. इतकेच नव्हे, अखंड उडत असताना पाकोनी अनेक दिवस उपाशीसुद्धा राहू शकतात. अनेक दिवस निराहारी असूनही ते राहू शकतात. जगू शकतात. ः...

*अशी पाखरे येती...* ःःःःःःःःःःःः🌹 * घार * ःःःःःःःःःःःः🌹 आकाशात उडताना अधेमधे गटांगळ्या खाणे, ही विशेषता. गृहांगणाच्या (घरासमोरील अंगण) अगदी वर आकाशात भ्रमण करीत राहणे अथवा घराभोवती घिरट्या घालणे, ही वैशिष्ट्य. कुठे खाद्यवस्तू दिसताच तीव्रतेने त्यावर झेप घेऊन डोळ्यांची पापणी लवते न लवते एवढ्या चपळतेने ती वस्तू उचलून नेणे, ही खासियत. ही सर्व गुणवर्णने आहेत घार या पक्ष्याची. उभ्या माणसाच्या हातातील वस्तू अलगदपणे उचलून पळविणे हा घारीच्या डाव्या हाताचा (?) मळ आहे, असे म्हणणे वावगे ठरू नये. अशावेळी घारीच्या झडपेने माणसाचा हात जखमीही होऊन जातो. पण त्याची पर्वा या घारीला कसली? असे म्हटले जाते की, खाद्यपदार्थाशिवाय माणसाच्या हातातील कोठल्याही वस्तूचे तसेच स्त्रियांच्या हातातील दागदागिन्यांचे घारीला जबरदस्त आकर्षण असते. मोठ्या शिताफीने ती अशा वस्तूंचे अपहरण करते. बाजारातील मांस-मासोळीच्या दुकानांभोवती या घारीचं विशेषत्वानं वास्तव्य राहते. परिसरातील या भागात ती सतत घिरट्या घालत असते. मासोळी घारीचं आवडतं खाद्य असून ते उचलून नेण्यात घारीचा हातखंडा वाखाणण्याजोगा आहे. गरुडाप्रमाणे घारसु...

*कविता* ःःःःःःःःःःःः🌹 * निशांत * ःःःःःःःःःःःः🌹 निशांत समयी उगवे दिनकर । अशांत रमणी मन कलेवर ।। आवर हुंदक्यांचा हृदी दाटूनी येई । उठलं वादळ साºया घरभर ।। वसंताशी प्रीत  जडविली छान । बहरला पुन्हा आज गुलमोहर ।। दरवळतो सुगंध वसंताशी रमुनी । मन विव्हळले शिशिर बघुनी ।। पावसाच्या धारा जपल्या युगाने ।। फुलाचेही फुलले स्वप्न क्षणभर ।। ःःःःःःःःःःःः🌹 *निशिकान्त मायी* विदर्भ/मराठवाडा  मोबाईल 9881152439 ःःःःःःःःःःःः🌹

* अशी पाखरे येती...* ःःःःःःःःःःःः🌹 *पाणकावळा* ःःःःःःःःःःःः🌹 मांजरीच्या जातीतील पाणमांजर जसा एक प्रकार पक्षिविश्वात आढळून येतो तसाच कावळ्याच्या जातीतील पाणकावळा हाही एक प्रकार प्रचलित आहे. पाणकावळे सतत पाण्यावर तरंगत असतात. परंतु त्यांचे बहुतांश शरीर हे पाण्याखाली असते. त्यांची मान व खांदे तेवढेच बाहेरून दिसून येतात. याच्या उलट बदकाचे आहे. बदक अक्षरश: पाण्यावर विहार करतात, तर पाणकावळे पाण्याखालीच अधिक प्रमाणात असतात. त्यांची पोहण्याची तºहाही निराळीच आहे. संथ पाण्यावर ते सफाईदारपणे सूर मारतात. खेकडे, बेडकांची पिल्लं, छोट्या आकारातील बेडूक आणि मासे हे पाणकावळ्याचं आवडीचं खाद्य आहे. छोटा पाणकावळा भारत देशात सर्वत्र आढळून येतो. मोठे व मध्यम आकाराचे पाणकावळे भारतात दुर्मिळ आहेत. क्वचित प्रमाणात त्यांचं प्रमाण असल्याचं सांगण्यात आलं. झाडीझुडपातील पाण्याच्या ठिकाणी हे पाणकावळे दिसून येतात. ःःःःःःःःःःःः🌹 *निशिकान्त मायी* विदर्भ/मराठवाडा  मोबाईल 9881152439 ःःःःःःःःःःःः🌹

*अशी पाखरे येती...* *बाज* केवळ जंगलात आढळून येणारा बाज सडपातळ असला तरी घारीपेक्षा मोठा असतो. अंगाचा रंग गर्द धुरकट व पिंगट असा असलेला या पक्ष्याला काकमारी बाज असेही म्हणतात. तो बिना तुºयाचा असतो. त्याच्या शरीराच्या खालील भाग पांढरा तांबूस असून त्यावर काळसर काड्या तर शेपटीवरील रंग गर्द राखाडी असतो. त्याच्या खालील भागावर काळे पट्टे असल्याचे आढळून येते. नर आणि मादी दोघेही सारखेच दिसतात. मादी ही नरापेक्षा मोठी असते आणि हीच या उभयतांची ओळख ठरावी. पूर्व बंगाल आणि भूतान वगळता भारतात सर्वत्र हा पक्षी आढळून येतो. बाज हा पक्षी अतिशय धाडसी आणि चपळ शिकारी पक्षी म्हणून ज्ञात आहे. झाडाच्या पानामध्ये दबा धरून किंवा हवेतून पाठलाग करून तो आपले सावज हस्तगत करण्यात पारंगत आहे. सावजाला घायाळ करण्याचे त्याचे मुख्य शस्त्र म्हणजे त्याचे दोन सशक्त पंजे...! भक्ष्याच्या शरीरात तो आपल्या पंजांची तीक्ष्ण नखे अशी काही खुपसतो की भक्ष्याला फडफडायलाही वेळ मिळत नाही. बाज पक्ष्याची आणखी एक विशेषता म्हणजे ते जोडी-जोडीने शिकार करण्यास जातात. थव्यातील एखाद्या पक्ष्याला वेगळे पाडून त्याचा पाठलाग सुरू होतो. हा पाठलाग ए...

*अशी पाखरे येती...* *मैना* ‘तोता - मैना की कहानी’ जगप्रसिद्ध आहे. मात्र मैना पोपटासारखी शिकावू नाही. ती स्वत:च गायला शिकते अन् सुंदर गातेही. पहाडी आणि देशी अशा दोन प्रमुख प्रकारच्या मैना जगाच्या पाठीवर सर्वत्र आढळून येतात. शिवाय मैनेचे विविध प्रकारही असतात. यापैकी पहाडी प्रकारच्या मैनेत एक खास गुण आहे... जर तिला प्रयत्नपूर्वक प्रसिद्ध गायिकेची गीतं शिकवली तर त्याच खुबीनं ती स्वर काढू शकते. परंतु देशी असलेल्या मैनेत हा गुण आढळून येत नाही. उत्तर काश्मीर, बलुचिस्तान व पाकिस्तानातही मैनेचं वास्तव्य आहे. या छोट्याशा पाखरात आणखी एक वैशिष्ट्य आहे... शत्रूची चाहूल लागताच ती जोरजोराने ओरडून शिकार करणाºयाला त्या शत्रूपर्यंत पोहोचविण्यास मदत करते. तिचे शत्रू म्हणजे साप आणि बाज. मैना नर व मादीत पारस्परिक प्रेम वृद्धिंगत होते. सर्वभक्षी असलेले हे पाखरू दाण्यापासून मृत झालेल्या पाल-पक्ष्यांवरसुद्धा ताव मारते. जून ते आॅगस्ट हा मैनेचा अंडे प्रसवण्याचा कालावधी असून साधारणत: एकावेळी चार ते पाच अंडी ती देते. तिची घरटी मात्र बेढब असतात. सर्वात मोठी मैना २८ सेंटीमीटर लांब असते. मैनेचे विविध प्रकार असू...

*अशी पाखरे येती...* *सुतार पक्षी* वनांमध्ये राहणाºया पक्ष्यांमध्ये सुतार पक्षी अतिशय बुद्धिमान समजला गेला आहे. तो विविध रंगांमध्ये तो आढळून येतो. ‘सुतार’ या नावावरून कळून येते की हा पक्षी काय आणि कोणते काम करीत असेल. म्हणूनच जंगलाचा सुतार असेही या पक्ष्याला म्हटले गेले आहे. वाळलेल्या व सडलेल्या वृक्षांमध्ये पोकळी निर्माण करणे तसेच जिवंत झाडांनाही छिद्र पाडून त्यात खोल खड्डा करणे हे त्याचे एकमेव महत्त्वाचे कार्य आहे. नर व मादी सुतार पक्षी दोघेही एकत्रितपणे आपल्या कट्यारीसारख्या तीष्ण चोचीने झाडाच्या खोडाला पोकळी करतात. त्यांचे घरटे हे एक फुटापेक्षा जास्त खोल असते. त्या घरट्याच्या तळाशी लाकडाचे तुकडे व भुसा जमा झालेला असतो. परिणामी सुतार पक्ष्याच्या खाद्याला उडून जाण्यास मार्ग मिळत नाही. सुताराला आपले हे घरटे बांधण्यासाठी दोन किंवा त्यापेक्षा जास्तही कालावधी लागतो. नंतर मात्र या घरट्यांचा उपयोग मैना, घुबड आदी पक्षी आपल्या घरांसाठी करतात. झाडांवर चढणे, झाडात पोकळी निर्माण करणे अशा तंत्रज्ञानासाठी प्रसिद्ध असलेला हा सुतार पक्षी दिसायला मात्र मनमोहक असतो. *निशिकान्त मायी* विदर्भ/मरा...

*कोजागिरी...* पुन्हा पुन्हा रिक्तता माझी स्वताःत रिचवत जगतो.. मी सरत नाही.. मी उरतही नाही... चंद्र प्रकाशात अजूनही अगम्य प्रकटते, ध्यानस्थ असुनही अंतर्यामात ईश्वरीय स्पर्शते.. माझा चंद्र पूर्णत्वाचा, प्रकाश जसा सुक्ष्मदेहातला.. तन्मय होऊन जगावे मागू नये काही शुभ्रक्षणाला.. हे संपन्न चंद्रा... दोन अस्तित्वांचा एक प्रकाश. तुझ्या प्रकाशात तू शुभ्र.. तुझ्या प्रकाशात मी शुभ्र.. ःःःःःःः अशोक अर्धापुरे, औरंगाबाद...

*अशी पाखरे येती...* *नाच रे मोरा* मियू...मियू... असा बेढब ओरडणारा पक्ष्यांचा राजा समजला जाणारा मोर ‘नाच रे मोरा’ म्हटले की थुई...थुई... नाचत आपला मदमस्त पिसारा फुलवून वातावरण प्रसन्न करून सोडतो. नरवंशीय मोरच मियू...मियू... असे विचित्र आवाज काढून आपले अस्तित्व सिद्ध करण्याचा प्रयत्न करतो. मोरांचा भव्य-दिव्य पिसारा हेच त्याचे वैशिष्ट्य आहे. अनेक डोळे असणारा हा पिसारा म्हणजे त्याची खरोखरची शेपटी नसून शेपटीवरील लांबलचक झालेली पिसेच असतात. लांडोरीपुढे नृत्य करताना मोर आपला पिसारा उंच उभारून पंख्यासारखा त्याला आकार देतो आणि याचवेळी तो रोमँटिक मूडमध्ये आलेला असतो, असे म्हणतात. मोराच्या तुºयावरील पिसांच्या टोकालासुद्धा पंख्यासारखा आकार असतो. ब्रह्मदेशात दिसून येणाºया मोराच्या तुºयावरील पिसे टोकदार असतात. वसंत ऋतूमध्ये त्याने जुने पिसे गळून नवीन पिसे तयार होतात. मोरपीस समजल्या जाणाºया या पिसांना मोठ्या प्रमाणात मागणी असून ते जवळ ठेवणे अतिशय शुभ समजले जाते. पश्चिम, मध्य आणि उत्तर भारतातील अनेक भागात मोरांना कायद्याने संरक्षण दिले आहे. विद्यादेवी सरस्वती, युद्धाचा देव कार्तिकेय तसेच योगबलाचे...

*अशी पाखरे येती...* *बुलबुल* चिमणीपेक्षा मोठा असलेला बुलबुल पक्षी सुंदर अन् मोहक आहे. कोंबड्यासमान तुरा त्याने आपल्या माथ्यावर रोवला आहे. काळ्या रंगाचा पण चित्ताकर्षक बुलबुल भारतातल्या दाट व प्रेक्षणीय बागबगिच्यात आढळून येतो. फुलं, फळं आणि छोटे-मोठे किडे-मासे या बुलबुलचं प्रमुख खाद्य आहे. तथापि कारागिरालाही लाजवेल अशी त्यांची घरटी अत्युच्च कारीगरी करून बनविलेली असते. प्रामुख्याने बागेतल्या दाट झाडींमध्ये ही बुलबुल नामक पाखरे दिसून येतात. कधीकाळी ते घराचीही शोभा वाढवितात. मादी बुलबुल एकाच वेळी तीन ते चार अंडी देते. या अंड्यांची विशेषता म्हणजे ते सप्तरंगी असते. गुलाबी रंगाचे बलक असलेल्या या पांढºया अंड्यांवर लाल, निळा अन् करड्या रंगाचे धब्बे पडलेले आढळून येतात. त्याचमुळे या अंड्यांना सप्तरंगी अंडे असे म्हटले गेले असावे. हे अंडे मोठे आकर्षक असते. अंडी ऊबविण्याचे कार्य नर आणि मादी दोघेही आळीपाळीने करतात. बुलबुल पाळण्याचा अनेकांना असतो. हे पाखरू प्रामाणिक आणि माणसाळलेले असल्याने त्यांना पिंजºयात बंद करून ठेवण्याची गरज पडत नाही. ते स्वत:च माणसाच्या अंगाखांद्यावर खेळतात. पुरातनकाळी राजे-...

*अशी पाखरे येती...* *चातक* तीव्र गतीने आकाशात झेपावून तेवढ्याच वेगवान चपळाईने डोळे बंद करून परत खाली जमिनीकडे येणे ही चातक नामक छोट्याशा पक्ष्याची खासियत आहे. चातक हा अतिशय लाजाळू असून वड, पिंपळ, कडुनिंबाच्या झाडाच्या पानांमध्ये वास्तव्य करून राहतो. छोट्या-मोठ्या किड्यांची शिकार करून आपला उदरनिर्वाह करतो. सुमधूर असे गाणे गात सर्वत्र मुक्तपणे विहार करणे त्याचा आवडता छंद आहे. चातकातील नर आणि मादीची प्रणयराधना मोठी वैशिष्ट्यपूर्ण असते. नर चातक गाण गात-गात प्रणयचेष्टा करीत राहतो तर मादी चातक आपल्या पियाची प्रणयपरीक्षा घेत प्रतिसाद देते. हे दृश्य पाहणे म्हणजे आदर्श प्रेमाचे धडे घेण्यासारखेच ठरावे. अशा या चातक पक्ष्याचे रंग विश्लेषण करणे एक कठीण समस्या आहे. कारण ऋतू परिवर्तनासमवेत हा आपल्या पंखांचे रंग बदलतो. पक्षिविश्वात असे अनेक पक्षी आहेत जे चातकाशी साधर्म्य राखून असतात. म्हणून उडत असताना त्यांना ओळखणे महाकठीण होऊन बसते. तथापि चातक पक्ष्यांची ओळखण्याची ‘हिन्ट’ अशी की, आकाशाकडे झेपावण्याची त्यांची निराली अदा...! स्थान-भेद-ऋतूनुसार रंग बदलणारा हा पक्षी आंब्याच्या किंवा कडुनिंबाच्या वृक...

मन उदास आज प्रहरी कोकिळेची साद नाही ना  ऐकू आला कुक्कुट नाद.... लपंडाव न दिसे  खारु ताईंचा ना  ती चिमण्यांची चिवचिवाट... कलरव तो कावळ्यांचा.....?? ना घुमला कबुतर ही.... वाऱ्यासह पानांची  सळसळ ही नाही ना फुलली वेलीं वरची फुले.... ना झाली अरुणोदयी प्रभात... म्हणूनच का आज मन उदास...?? *✍ गौराई*

*अशी पाखरे येती...* ःःःःःःःःःःःः🌹 *बहिरी ससाणा* (४) ☘ शिकारी पक्षी म्हणून ओळखला जाणारा बहिणी ससाणा हा पक्षिजगतासाठी एक देणगी ठरला आहे. बहिणी ससाणाचेही एक वैशिष्ट्य आहे... बहिणी ससाणा या पक्ष्याच्या गळ्यात एक छिद्र असून त्याआधारे तो त्या छिद्रात पाणी साठवून ठेवू शकतो. गायनाची आवड असणारा हा पक्षी गात-गातच सर्वत्र विहार करतो. भुºया रंगाच्या शरीरावर पांढरे पट्टे असतात. हनवटी व कंठ पांढºयाच रंगाचा असतो. डोळ्यांच्या भुवया मात्र पिवळ्या असतात. चोच हिरवी रंग ल्याली असते तर त्या समोरचा भाग काळा आणि पाय पिवळसर असतात. ३३ ते ३५ सेंटीमीटर लांब असणाºया बहिणी ससाणा या पक्षिप्रकारातील नर आणि मादी सारखेच असतात. बंगालपासून राजस्थानपर्यंत सर्वत्र या बहिणी ससाणा पक्ष्याचा संचार असतो. उन्हाळ्यात या पक्ष्यांचे जणू पेवच फुटते. किडे वगैरे खावून बहिणी ससाणा झाडांवरील आपल्या अनोख्या घरट्यात राहतात. ःःःःःःःःःःःः🌹 *निशिकान्त मायी* 9881152439 विदर्भ/मराठवाडा

*अशी पाखरे येती...* ःःःःःःःःःःःः🌹 *चिमणी* (३) ☘ चिव...चिव... करणाºया चिमणीला कोण नाही ओळखत? सदैव आनंदाच्या मस्तीत विहार करणारी, छोट्याशा घरट्यात वास्तव्य करणारी चिमणी सर्व ऋतूत मदमस्त असते. दाणी टिपणारी चिमणी सर्वत्र दिसून येते. अगदी आपल्या घरातील फोटोंच्या फ्रेमपासून घनदाट अरण्यापर्यंत ती उडत राहते. बिनधास्तपणे फिरत राहते. तिच्या चिवचिवाटाचा मंजूळ स्र माणसालाच नव्हे तर चिमण्या बालकांनाही मनोरंजक वाटतो. आपलासा वाटतो. केवळ १५ सेंटीमीटरची ही चिमणी भांडखोर स्वभावाची आहे, हे फार कमी जणांना ठाऊक असेल. असे असले तरी ती भित्री मात्र नक्कीच नाही. माणसांची मात्र तिला जाम भीती वाटते. नर चिमणा आणि मादी चिमणी पाहताक्षणीच ओळखू येतात. मादी भुरकट रंगाची असून नर चिमणाचा वरील भाग थोडा श्वेत-काळा असतो. चिमणीचा अंडी घालण्याचा कालावधी हा वर्षभराचा असतो. वर्षभर ती अंडी घालू शकते. एकावेळी पाच ते सहा अंडी चिमणी देते. अंड्याचा रंग राखेसारखा असतो. छोटे-छोटे जीवजंतू खाणे, दाणे टिपणे आदींनी ती आपले इवलेसे पोट भरते. मात्र घरातील अन्न हे तिचे पंचपक्वान्नच असते. धुळीत बिनधास्तपणे लोळणे हा तिचा आवडीचा छंद आहे...

*भोंडला* 🐘🐘🐘🐘🐘🐘 पर्जन्यराजाची पूजा करण्याचा भारतीय संस्कृतीमधील हा आगळीवेगळा उत्सव.... हत्ती हे वैभवाचं प्रतिक.. हत्तीच्या सोंडेतून पाणी पडल्यासारखा पाऊस झाल्यावर सगळीकडं धनधान्याची समृद्धी होते यासाठी हस्त नक्षत्राच्या पावसाची हि पूजा.. भोंडल्याचा हा सण साजरा करण्या पाठीमागे पावसाबद्दलची कृतज्ञता ,जुन्या काळातील चालीरीती ,देवदेवतांची स्तुती यांचं दर्शन घडविले जातं.         भोंडल्याचा हा उत्सव 16 दिवस साजरा केला जातो याला हातगाही म्हणतात. हत्तीची प्रतिमा अथवा मुर्ती आणून त्याला रोज 16 दिवस रोज फुलांचा आणि 16 प्रकारच्या धान्याच्या लोम्ब्या , मक्याचे कणीस असा हार करून घातला जातो त्यातून या धान्यांची ओळख आणि त्याच महत्व लक्षात याव यासाठी ....16 वर्षांपर्यंतच्या लहान मुलींसाठीचा खर तर हा खेळ , फेर धरून गाणी म्हणायची आणि रोज एक गाणं वाढवत न्यायचं आणि 16 व्या दिवशी 16 गाणी म्हणायची भोंडल्याद्वारे पर्जन्यराजाला निरोप देताना पुढच्या वर्षी असाच वाजत गाजत ये समृद्धी आणअसं निमंत्रण हि या द्वारे दिले जाते .या गाण्यांमध्ये एक लय आणि ताल आहे त्यामुळं त्यातील गोडी आज अ...

*अशी पाखरे येती...* ःःःःःःःःःःःः🌹 *कोकिळ* (१) ☘ गायनाची अत्यंत आवड असणारी कोकिळ जेव्हा गायला सुरुवात करते, तेव्हा संपूर्ण वातावरण धुंद होऊन जाते. तीही मन भरून गाते. वसंत ऋतूमध्ये गाण्याअगोदर कोकिळ मंजरी, कोपले, फळ आदींचे रसास्वादन करते. गात गातच एका वृक्षावरून दुसºया वृक्षावर विहार करते अन् गाण्यात तल्लीन होऊन जाते. हेच वैशिष्ट्य आहे या गानकोकिळेचे. हिचं आणखी एक वैशिष्ट्य म्हणजे ती वर्षातून चार महिने गात नाही. गीतांचे स्वर तिच्या कंठातून या चार महिन्यांच्या कालावधीत निघत नाही. उत्तर पश्चिम भाग वगळता भारतातील सर्व राज्यात कोकिळ आढळून येते. सर्वच ठिकाणी ती कौतुकाचा विषय असते. तिच्याबद्दल कौतुकाचाच भाव असतो. मल्याळम, चीनकडेही तिचे वास्तव्य आहे. कोकिळेचा आहार हा वटवृक्ष, अश्वत्थ आदी झाडांची छोटी छोटी फळे खावून ती आपला गुजारा करते. तिचे भोजन मोजकेच असून किडे-मासेही तिचे अनेकदा भक्ष्य बनतात. थंडीपासून संरक्षण करण्यासाठी कोकिळ हिवाळ्याच्या दिवसात दक्षिण दिशेकडे प्रयाण करते. कारण दक्षिण दिशेकडे थंडीचे प्रमाण कमी आहे. कावळ्यासारखा काळा रंग ल्यालेली कोकिळ आवाजाशिवाय ओळखू यायची नाही. तिचे ...

*अशी पाखरे येती...* ःःःःःःःःःःःः🌹 *टिटवी* (२) ☘ सकाळ झाल्याची सूचना बांग देऊन कोंबडे देते. तशीच बांग टिटवीही देते. परंतु तिच्या या बांग देण्यात, ओरडण्यात ‘जागो जागो’ अशी सूचना समाविष्ट असते. टिटवी या पक्ष्याच्या बांग देण्याचे वैशिष्ट्य असे की, पहिले एक टिटवी बांग देते. त्या पाठोपाठ दुसरी...तिसरी असा असा क्रम चालू होतो अन् वेगवेगळ्या वृक्षांवर बसलेल्या सर्वच टिटवी बोलू लागतात. टिटवी या पक्ष्याच्या या आरवण्याने पहाट झाल्याची सूचना सहजच मानवाला मिळते. लांब शेपटीचा टिटवी नामक हा पक्षी काळ्या रंगाचा असतो. त्याची वाकडी चोच हीसुद्धा काळीच असते. डोळे मात्र लाल रंगाचे असतात. दाट जंगलात किंवा झाडांवर टिटवी आपली घरं बनवून जून ते सप्टेंबर या काळात अंडी घातले. यांची घरं मोठ्या आकाराची असतात, मात्र अंडी घालताना ते घरही छोटे वाटू लागते. कारण मादीची शेपटी ही या घराच्या बाहेर आलेली अनेकदा आपल्याला दिसून येते. मादी टिटवी जेव्हा अंडी देते तेव्हा नर टिटवी नाचून - गाऊन मादीला प्रोत्साहित करीत असतो. ःःःःःःःःःःःः🌹 *निशिकान्त मायी* विदर्भ/मराठवाडा 9881152439

*प्रेम... एक समर्पित भाव..* स्वताःच्या जीवनावर आत्ममग्न होऊन प्रेम करण्याइतपत सुंदर या जगात कांहीच नसावे...  आपला प्रियकर प्रेयसी आपल्या तच असुनही आपण त्याच्यावर प्रेम करत नाहीत तेव्हा आपण इतर कोणावर प्रेम करतो हे म्हणने वा मानने कितपत सत्य असु शकेल.. ? प्रेम हे मुळी काही करण्याचे वा व्यक्त होण्याचे माध्यम असुच शकत नाही तर ते सत्य जगण्याचे शास्त्र आहे..ती एक आत्ममग्नता आहे.. तो स्वतःला स्वताःतच अंतर्मुख करणारा दिव्य अविष्कार आहे.. स्वतःत रमत इतरांच्या अस्तित्वाची चाहूल लागत गेली तरच ते अस्तित्व अंतरात घनीभुत होत जाते.. एक एक नातं जाणीवेतून उमजायला लागते.. यात आत्मानुरुप जे असतं ते नातं लाडीकतेचं.. ते आपल्याच अंतस्थातल्या प्रेमभावनेच्या समीपतेचे.. या समीपतेच्या जाणीवेतूनच समर्पण उमजायला लागते... माणूस प्रेम करत नाही तर आत्मानुरुप असस्तित्वाप्रति समर्पित होऊन जगण्याचा प्रयास करतो... यालाच आपण सर्सासपणे प्रेम म्हणतो.. अशा या प्रेम भावनेमुळे स्वतःवर प्रेम करायचे राहूनच जाते.. एक दिव्य उलगडण्याचे राहून जाते.. जीवन जगण्याचे राहूनच जाते... ............. अशोक अर्धापुरे, औरंगाबाद.....

*याद* 🌹🌹🌹 पावसाळी रात्री मला जागवायची काळ्या मध्यरात्री याद तुझी यायची 🌹🌹🌹 शब्द होऊनी स्तब्ध थांबायचे ओठात भडकल्या ज्वाला उठायच्या मनात 🌹🌹🌹 ठणकते मनात एक आठवण राहू दे स्थिर प्रीत एक क्षण 🌹🌹🌹 द्वैताद्वैतातून वाहे दिव्य दिव्य धारा उजाळला पहा तुटणारा तारा 🌹🌹🌹 *निशिकान्त मायी* विदर्भ/मराठवाडा मोबाईल 9881152439 २६ सप्टेंबर २०१९

🍁🍁🍁🍁🍁🍁🍁🍁 *प्रेमभंग... नव्हे असंपन्नता...* 🍁🍁🍁🍁🍁🍁🍁🍁 मी प्रेम करतो वा तिचे माझ्यावर प्रेम आहे असे म्हणने वा मानने हा एक सुसंस्कृत हट्टाहासच वाटतो.. त्यातील वास्तव हे बहुधा ठिसुळ ठरते.. कारण आपण शोधत असलेले unbroken perfection हे बहुधा तेथे गवसलेले नसते.. त्यातल्या अपूर्णत्वाला आपण प्रसंगी 'प्रेमभंग' असे भर्जरी लावून स्वतःला विस्थापित करुन जगतो... हे विस्थापन अंतरंगातल्या कलाप्रांताचे, संगीतसभेचे, साहित्य जत्रेचे, चित्ररंगात रममाण असलेल्या रंगपुष्करणीचे आणि अशा असंख्य तरल स्रुजनात्मकतेचे असते.. कारण प्रेम या भावरंगांच्या विलसण्यातूनच या तरलतेच्या संपन्न वाटा जात असतात.. आणि अशाच वैभवी मानसिकतेला जेव्हा प्रेमभंगाचा कडवट अर्क प्राषन करावा लागतो तेव्हा निर्माण होणारे हे विस्थापित साम्राज्य एकट्याचेच असते.. एकट्यानेच ते जगावे लागते..  येथेच भैरवी आळवत विरहगीतांचे स्वर परवलीचे वाटायला लागताच.. भावनात्मक लिखाणाला, गझलेला, विरहणीला सन्मानाची जागा मिळत जाते.. इतर कोणी सहजतेने तसुभरही काढलेली भावूक छेड वर्मी लागत जाते.. अंतर्यामात उठबैस करणारे सर्वकष काहूर म्हणजे बिन...